Marian Huflejt

BITWA POD OLIWĄ 1627

FAKTY I MITY

Olsztyn 2019

 

 

Nieczęsto się zdarza by w jednym miejscu i w jednym czasie doszło do dwóch wydarzeń, które splótł temat marynistyczny. 24 maja 2019 roku w siedzibie Wielkopolskiego Muzeum Wojskowego  w Poznaniu, odbyło się cykliczne zebranie członków naszego Stowarzyszenia i grona sympatyków. Po wysłuchaniu i obejrzeniu ciekawej prezentacji autorstwa pana Waldemara Góralskiego poświęconej jego dokonaniom w dziedzinie ilustracji komputerowej prezentującej okręty z okresu II Wojny Światowej : Kujawiak, Bismarck, Arizona i warsztatowi pracy oraz metodyki w dochodzeniu do doskonałości w dziedzinie odwzorowania okrętów

 

 

 

 

 

 

 

 

 

odbyła się prezentacja nowości książkowej:

MARIAN HUFLEJT

BITWA POD OLIWĄ 1627    fakty i mity

Olsztyn 2019

Sygnalizuję Państwu, pojawienie się na rynku wydawniczym długo oczekiwanej książki autorstwa Mariana Huflejta, członka Oddziału Poznańskiego Stowarzyszenia Miłośników Dawnej Broni i Barwy pt. “Bitwa pod Oliwą 1627 – fakty i mity”. 24 maja 2019 roku kolega Marian Huflejt zaprezentował  książkę zawierającą owoc jego wieloletnich badań i zmagań z tematami – jak się okazuje z lektury książki – , które wedle panujących opinii co do stanu dotychczasowego wiedzy winny być już całkowicie opracowane, ale wcale takimi nie są. Nowe spojrzenie Autora na ten okres i obszar naszej historii każe nam z pokorą i ograniczonym zaufaniem podchodzić do zastanych ustaleń oraz  teorii, okrzepłych czasem ich bezrefleksyjnego powtarzania. Dotyczy to oczywiście całości wiedzy historycznej. Akta i Diariusz Królewskiej Komisji Okrętowej Zygmunta III z lat 1627-1628 i Panorama bitwy przed redą gdańską, zwana bitwą pod Oliwą wykonana w technice akwareli przez Adolfa Boya z 1633 roku były zapewne niejednymi zapalnikami wyzwalającymi dociekania naukowe Autora. “…Wyjątkowa wartość poznawcza tego źródła (chodzi o: Diariusz Królewskiej Komisji Okrętowej / przyp.autora sygnalizacji/) powoduje potrzebę podjęcia wysiłku pełnego wykorzystania zawartego w nim bogatego materiału, w dużej części wciąż pomijanego i nieznanego. Zamiarem moim było również przeprowadzenie rewizji dotychczasowych ustaleń historiografii bitwy i w rezultacie znaczącym wątkiem obecnego opracowania stało się przedstawienie poglądów odmiennych od wielu powtarzanych wciąż twierdzeń. Powstała więc rozprawa polemiczna kierowana przede wszystkim do osób, które zagadnienia dotyczące bitwy pod Oliwą poznały już z wcześniejszych publikacji. Ponadto pojawia się w niej również istotne novum w postaci plansz bitewnych pokazujących szczegółowo manewry wykonywane przez okręty, co zostało oparte na analizie zeznań uczestników bitwy.” (za wstępem str. 7/8 przedmiotowej książki). Specjalnym osiągnięciem Autora są jego odkrycia wypływające wprost nie tylko z dociekliwości, ale wprzęgnięcia  w nią narzędzi techniki komputerowej. To ona umożliwiła Autorowi ujawnienie wielu szczegółów zawartych w miniaturowej akwareli Adolfa Boya (wielkość naturalna: 14,5 x 20 cm).

Marian Huflejt nie ucieka w swej pracy od tematów, które z punktu widzenia prawdy historycznej nie są jedynie przedstawieniem faktów, ale łamią utarte w naszej świadomości stereotypy : “…Ciekawą i zapewne najbardziej drażliwą kwestią wymagającą wyjaśnienia jest teza od lat powtarzana w piśmiennictwie – o zdecydowanej przewadze narodowego pierwiastka w składzie załóg okrętów Zygmunta III. Do rewizji takiego poglądu zmusza uważna lektura Diariusza, która nie pozostawia w tym względzie, niestety żadnych złudzeń. Wyraźnie udokumentowany cudzoziemski autorament i zaciężny charakter całego składu załóg marynarskich, od admirała poczynając, a na kucharzach i chłopcach okrętowych kończąc, nie sprzyja obronie przed zarzutem uprawiania nacjonalistycznej propagandy w polskich opisach bitwy pod Oliwą.” (za wstępem str. 8) Kolejnym aspektem analizy Mariana Huflejta jest sprawa: “…szeregu rażących błędów dotyczących nazw własnych okrętów biorących udział w bitwie oraz ich klasyfikacji.” (za wstępem str. 8). Pamiętam, jakie poruszenie i żywą dyskusję wywołał referat naszego kolegi na zebraniu  Oddziału Poznańskiego Stowarzyszenia traktujący o zagadnieniu bander, pod którymi walczyli marynarze wchodzący w skład załóg okrętów. “…I tu dotykam drażliwego tematu dotyczącego zakorzenionego narodowego mitu o banderze królewskiej i narodowej, ustanowionych rzekomo przez króla Zygmunta II Augusta. W oparciu o analizę zachodnioeuropejskich tablic flagowych z epoki oraz w oparciu o historiografię i ikonografię niderlandzką przedstawiam materiał dowodowy, który wskazuje na konieczność rewizji wyobrażeń bander zarówno na okrętach króla Zygmunta II Augusta,  jak i Zygmunta III . Materiał ten zdecydowanie podważa również merytoryczne uzasadnienie zmiany Proporca Marynarki Wojennej dokonanej w 1993 roku w obowiązującej dziś ustawie “O znakach Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej“. (za wstępem str.8). Marian Huflejt we wstępie zapowiada ukazanie się oddzielnego opracowania poświęconego  wizerunkom okrętów biorących udział w bitwie oraz o ich konstrukcji, wyposażeniu i uzbrojeniu artyleryjskim.

Z obowiązku bibliofila i czytacza książek informuję, że tom autorstwa Mariana Huflejta wydany jest bardzo starannie. Format jest nieco mniejszy od A-4. Okładka twarda z kapitałką. Papier dobrej jakości pozwalający na wierne odwzorowanie licznych barwnych map, szkiców, ilustracji, w tym stworzonych ręką Autora publikacji – jednym słowem, ikonografii, która ma kapitalne znaczenie dla zrozumienia treści przesłania Autora. Sygnalizację uzupełnia galeria ilustracji, które przybliżają w skromny, ale zachęcający sposób lekturę materiału zawartego z książce oraz ścieżkę do jej pozyskania.

 

 

Krzysztof Czarnecki

Oddział Poznański Stowarzyszenia

Miłośników Dawnej Broni i Barwy

Poznań, maj 2019

 

Galeria

 

 

 

 

 

 

 

 

126 Total Views 1 Views Today
Partnerzy

karta_logo_MNK_B

mwp

muzuem_lodz

wmwpozn

MuzeumWroclaw

logo Muz. Lub.-1

silkfencing